- planujemy i opisujemy przestrzeń

MENU

Opracowania - zasoby

Opracowania planistyczne

Opracowania studialne, projekty i koncepcje



Czym jest GIS
GIS - Geographic Information Systems
Problemy tworzenia systemów informacji przestrzennej
Narzędzia informatyczne GIS z rodziny open source software (OSS)

Czym jest GIS

GIS - Geographic Information Systems

Systemy informacji przestrzennej.

Systemy informacji przestrzennej integrują w uporządkowany sposób dane opisowe i liczbowe z danymi o charakterze przestrzennym. Czyli z jednej strony: określają położenie w przestrzeni obiektów opisanych w zasobach statystycznych i rejestrach nie posiadających odniesień przestrzennych, z drugiej wiążą obiekty identyfikowane w przestrzeni z zasobami różnych dziedzin spoza szeroko rozumianej geografii.

GIS dostarcza narzędzi definiujące relację lokalizacja - opis. Bardzo użyteczne i efektywne w tej dziedzinie są narzędzia informatyczne, które ułatwiają automatyzację obróbki i przekształceń tych danych. Stanowią podstawę zaawansowanych technik analitycznych i syntetycznych, na podstawie których tworzone są nowoczesne metody prezentacji procesów rejestrowanych w przestrzeni.

Wszystkie te techniki są tworzone w celu dostarczenia kompletnej i usystematyzowanej informacji niezbędnej do podejmowania poprawnych decyzji. Stanowią one uzupełnienie znanaych z dziedzin ekonomii, prawa, zagadnień społecznych systemów wspomagania decyzji i stanowią specjalną gałąź tych narzędzi, nazywanych przestrzenne systemy wspomogania decyzji - SDSS (Spatial Decision Support Systems).



Problemy tworzenia systemów informacji przestrzennej

Powrót na górę strony

Jednym z największych problemów budowania zinformatyzowanego systemu zasobów informacji przestrzennej w Polsce jest brak rozpowszechnionych standardów wymiany danych przy jednoczesnej różnorodności stosowanych systemów zarządzania bazami danych oraz aplikacji służących do obsługi i utrzymania składowanych w nich zasobów.

Najmniej zalecanym rozwiązaniem byłoby szukanie jakiegoś „nowego”, „powszechnego systemu”, który te ośrodki musiałyby od nowa wdrażać. Rozwiązanie takie byłoby niepożądane również ze względu na ograniczenie konkurencji w zakresie dostarczanych rozwiązań informatycznych. W przyszłości może się okazać, że również obecnie stosowane rozwiązania będą stopniowo wymieniane na nowsze, niekoniecznie zgodne w szczegółach z obecnymi.

Należy więc raczej zmierzać do powiązania danych, pochodzących z różnych źródeł, poprzez wspólne standardy wymiany danych oraz odpowiednio zaprojektowaną architekturę systemu, tak aby istniała możliwość ich udostępniania dla rozmaitych użytkowników, korzystających z dowolnych platform.

Standardy takie opracowuje i zaleca Open Geospatial Consortium – OGC – http://www.opengeospatial.org – skupiające obecnie ponad 300 podmiotów z całego świata: organów administracji rządowej i samorządowej (w tym miast), agencji i instytucji oraz uczelni.

Standard promowany przez powyższe konsorcjum, o nazwie OpenGIS, jest standardem otwartym (jego specyfikacja jest opublikowana i każdy zainteresowany podmiot może je nieodpłatnie stosować, przy zachowaniu warunków licencyjnych, w swoich systemach GIS). Standadr ma na celu stworzenie powszechnie akceptowanych formatów wymiany danych geograficznych, tak aby, pomimo wielości platform, systemów oraz aplikacji, z własnymi natywnymi formatami, istniała możliwość łatwego i bezbłędnego przekazywania danych geograficznych pomiędzy różnymi instytucjami, firmami, jednostkami administracji, w tym za pośrednictwem Internetu. Standard ten obejmuje definicje i specyfikacje modeli referencji obiektów przestrzennych, definicje opisu geometrii, układów odwzorowań oraz formatów wymiany.

Otwarte standardy wymiany danych pozwolą geodetom, planistom i innym zespołom projektowym korzystać z oprogramowania, które te podmioty zakupiły i wdrożyły ze względu na potrzebne dla nich funkcjonalności i narzędzia. Przy znanej specyfikacji, a do tego rozpowszechnionej w świecie, nic nie stoi na przeszkodzie, aby na terenie kraju, województwa, rodzime firmy informatyczne przygotowały oprogramowanie lub nakładki, rozszerzenia, pluginy do istniejących aplikacji, pozwalające na sprawny dostęp do danych zasobów geodezyjno-kartograficznych i wymianę danych z bazami zachowującymi te zasoby.



Narzędzia informatyczne GIS z rodziny open source software (OSS)

Powrót na górę strony

Istnieje szereg rozwiązań otwartych (open source) oferujących duże możliwości w przyglądaniu, edycji, udostępnianiu w internecie danych geograficznych:

Oprogramowanie rozprowadzane na licencjach open source (OSS – open source software) pozwala nie tylko na jego darmowe pozyskanie i użytkowanie. Ze względu na to, że dostępny jest również do jego kod źródłowy, z prawem dowolnych jego przeróbek (pod jedynym warunkiem udostępnienia zmian również na licencjach OSS), pozwala to budować przez zainteresowane podmioty (zarówno administrację, jak i firmy) systemy, na których funkcjonalność posiadają one bezpośredni wpływ.

Należy zauważyć, że agendy Unii Europejskiej, jak również państw z nią współpracujących (np. Norwegii) silnie wspierają Wolne (Otwarte) Oprogramowanie, szczególnie stosowane w administracji i w sferze usług publicznych. Mogłoby to stanowić dodatkowy atut przy ubieganie się o środki z Mechanizmu Finansowego EOG i Norweskiego Mechanizmu Finansowego.

GIS a planowanie przestrzenne

Naturalnym obszarem zastosowań systemów informacji przestrzennej jest planowanie przestrzenne. Integracja danych przestrzennych i opisowych pozwala formułować modele odzwierciedlające w uporządkowany, formalny sposób, zarówno stan istniejący, jak i rozwiązania realizujące cele stawiane przed planowanym przekształceniem przestrzeni. Proces projektowania odbywa się więc w dobrze zdefiniowanej warstwie abstrakcji, pozwalającej na prowadzenie analiz w oparciu o porównywalne dane oraz formułowanie scenariuszy przekształceń, opartych o różne założenia i uwarunkowania, ale zdefiniowane w tym samym języku formalnym. Jest więc on wspierany przez usystematyzowany zestaw narzędzi analitycznych, prognostycznych i realizacyjnych.

Dysponując dobrze zdefiniowaną strukturą danych można wyjść poza historyczny sposób intuicyjnego planowania kształtu przestrzeni, który niemal wyłącznie korzystał z indywidualnego doświadczenia i wyuczonego warsztatu. Doświadczenie i warsztat nadal pozostają wartością samą dla siebie, ale można je wesprzeć o bardziej sformalizowane metody projektowania.

Taką metodą jest dla planowania przestrzennego i urbanistyki zaproponowany przez amerykańskiego urbanistę pochodzenia brytyjskiego Christophera Alexandra system języka wzorców projektowych. Model ten dezagreguje złożone problemy do prostych, sparametryzowanych zagadnień i pozwala na projektowanie struktur zbudowanych z dobrze zdefiniowanych elementów o sformalizowanych wzajemnych relacjach.

Język wzorców (Pattern Language) doskonale daje się łączyć z GIS-em, gdyż wyodrębniona z większych systemów jednostkowe zagadnienia wg schematu: kontekst (sytuacja) – problem (istota problemu: wymagania i ich wykluczanie się) – kompromis (rozwiązanie). Elementy tego schematu dają się parametryzować, zarówno w formie opisu matematycznego, jak i dają się lokalizować w przestrzeni. Jednocześnie metoda projektowania opartego na wzorcach, dzięki wprowadzeniu sprawdzonych rozwiązań, zwalnia projektanta z obowiązku „ponownego wynajdywania koła” i pozwala skupić się na specyfice projektu, nad którym właśnie pracuje. Modularność daje z kolei przymiot elastyczności, poprzez stosowanie wzorców, które w konkretnym przypadku będą właściwe.

Próbą praktycznego zastosowania tej techniki są koncepcje, które powstały przy okazji uczestnictwa w konkursie na opracowanie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego dla dzielnic: Śródmieście-Centrum, Lasowice, Osada Jana w Tarnowskich Górach. Pokłosiem tego konkursu jest implemenacja metod wzorców projektowych do procesu planowania przestrzennego zgodnego z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.


Powrót na górę strony



Powrót na górę strony


Planowanie, urbanistyka, planowanie przestrzenne wzorce projektowe technik informatycznych aplikacja udostępniania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Prezentacja miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z wykorzystaniem aplikacji PHP5 oraz systemu PostgreSQL Część tekstowa (uchwała) Część graficzna (rysunek planu)

Valid XHTML 1.0 Strict Poprawny CSS! katalog stron Katalog stron Kataloog.org katalog firm katalog abix Katalog freekatalog.ovh.org GeoURL Geo Tagged for Geographic Discovery